επι ποδος/ σημειωσεις για την ερωτικη τεχνη (αρ.3)

γιωργος καλλεργης

———

knidos-praxitelis

«Στο μεταξυ πολλες φορες μου φαινεται πως ειναι πιο καλα να κοιμηθεις/ παρα να βρισκεσαι ετσι/χωρις συντροφο και να επιμενεις τοσο./Και τι να κανεις μεσα στην αναμονη, και τι να πεις?/Δεν ξερω. Κι οι ποιητες τι χρειαζονται σ’ενα μικρονοο καιρο?»   Φρειδερικος Χαϊντερλιν/ «ο Αρτος και ο Οινος»

 

Πισω απο τις αποδειξεις των πραξεων, πισω απο καθε τιμη,  μεθης και ηδονων, σκυβουμε παντα πανω απο καθε αληθεια και περα απο καθε ψεμα ποθουμε να συναντηθουμε με κατι βαθυτερο. Σκυβουμε παντα πανω απο τον ερωτα μονο οταν αγαπουμε. Αν και αγαπη, φιλιαν εστι, δεν ειναι ομως τοσο απλο. Συνοπτικα μιλωντας, αυτος ο ερωτας δεν εχει να κανει μ’ ενα καταναγκασμο υπερ των καλων  οιοδηποτε πραξεων, σ’ αυτον τον ερωτα που ειχε σπρωχτει βιαια και που ειχε εθιστει η γενια των γονιων μου, οι γονεις και πριν της γενιας μου, δεν ηταν τιποτα περισσοτερο και τιποτα λιγοτερο απο μια επιβολη της ηθικης που ασελγησε στην ελευθερια των υποψηφιων  ερωτευμενων στο βαθμο μαλιστα που επιχειρησαν να υποταξουν τις πραξεις και των επομενων γενεων. Ετσι βλεπουμε οτι σ’ εκεινη την εποχη οι ερωτευμενοι δεν εχουν την ελευθερια να χωρισουν εαν το επιθυμουν, οι καλες πραξεις αναμεταξυ τους επιβαλλονται μαλιστα απο εναν ομοφοβικο κωδικα κοινωνικης ηθικης κι ο χρονος κυλαει στις φλεβες του μονο πενθιμο αιμα. Σ’ εκεινο το σχεδον μεσαιωνικου πλαισιου ερωτα οι ανθρωποι δοκιμαζουν τ’ ανομολογητα του ερωτα κρυβοντας τους εαυτους τους απο απο τις πραξεις τους και τις πραξεις τους απο τους αλλους. Τιποτα δεν ερχεται τελικα στην επιφανεια κι ο ερωτας της παλιας εποχης παραμενει μια ενοχη, στιγματισμενος απο καταβολες θρησκευτικου χαρακτηρα, αποστεωμενος απο οποιαδηποτε θεϊκη ουσια εντελει. Ετσι η νοηση παραγκωνιζεται. Δεν θα ενταξω σε τουτο το σημειο το Ισλαμ. Εδω ο θρησκευτικος φονταμενταλισμος του, που ομοιαζει ευθεως στον βυζαντινο φονταμενταλισμο, απανταει επακριβως σε ερωτηματα μεσαιωνικου τυπου θελοντας και μη, οποτε η ιδια ιστορια επαναλαμβανεται μορφοκλασματικα πανω στην τραγωδια της δυσης. Αναφερομαι πρωτιστως λοιπον, στις δυτικου τυπου κοινωνιες που επωμιζονται ταχα την ελευθερια και τον αυτοπροσδιορισμο των ανθρωπικων κεκτημενων τους στη συγχρονη εποχη.  Εδω η δυση κανονικα θα εδειχνε το δρομο. Αν ολα αφηνονταν να εξελιχθουν φυσικα στην κοινοτικη διασταση της πολλαπλοτητας, ο χρονος εκει θα ηταν μια απλη υποδιαιρεση της κοινης ανθρωπινης μοιρας : της γνωσης της φθορας, και με αλλα λογια, της επιγνωσης του Θανατου. Ομως, ο βιαιος επισυμβολισμος του συλλογικου κοινωνικου ασυνειδητου σε μοναρχικα αρχετυπα, εχει πολλαπλασιασει τον παραλογισμο του με σκοπο τη δοκιμασια του μοναδικου σε μεγεθος ανθρωπινου ερωτηματος: Υπαρχει αληθινος Ερωτας? Υφισταται το amore fati?

Βεβαιως γνωριζουμε πως η εποχη ν’ απαντηθει αυτο το ερωτημα εχει φτασει ηδη, και ειναι η γενια του ’60 και επειτα. Η εποχη της ταχυτητας, της μεθοδου, της πληροφοριας, της απογνωσης, του αστισμου και της ιδιαιτερης μοναξιας. Εδω το καλοκαιρι της παρανοιας δεν εχει ολοκληρωσει τη διαδικασια της τυραννιας της καρδιας μας. Ξερουμε ομως οτι μετα απο αυτην την εποχη ξανοιγεται ο οργασμος της γαληνης των εραστων, παροτι τις αντιξοοτητες απο την υπνωση και εντελει την απονευρωση της καθημερινοτητας εκεινης που εμφυλοχωρει στο μεγεθος της ιστορικης εξης.  Οχι.  Στο δρομο για το amore fati η απελευθερωση των αισθησεων ειναι απλα ο δομικος λιθος της κολασης οπως την ονειρευεται η φασιστικη χριστιανικη αφηγηση. Η επαρση των αισθησεων ειναι απο μονη της αρκετη να οδηγησει στον κορεσμο οπως αυτος απανταει σαν θανατος (εννοια) ή οπως σωστα ονομαζει ο Bataige τελευταια ηδονη, το ακραιο αισθημα, τις κορυφωσεις. Δεν προκειται για μια ορολογια της ορειβασιας. Η διαλυση του ερωτα,  πρωτα ως εννοιας και υστερα ως φασματικης καταστασης, περα απο τον γενικευμενο νατουραλισμο στις αναγωγες του συμβολισμου, δεν εχει αλλο σκοπο αν ο θανατος ειναι το τελευταιο σκαλοπατι. Αυτο το αλγεβρικο ingenium σαν κατασταση παλι, ειναι απλα επιδερμικο οσο και τυφλα αεικες.  Αν  η διαλυση του ερωτα εκφραζει τη συνεχιση του μεσα απο ενα θαυμα αναπτερωσης, τοτε το χριστιανικο προτυπο ειναι η μονη καταλληλη απεικονιση ως διαδικασια που μοιαζει με θυσια, η σταυρωση της οποιας δεν ειναι αλλο απο το πραγματικο προσωπο του κινητρου εκεινου, που επιθυμει με αυτην την πραξη να εξαγνισει την οντολογια της μοναρχιας που υπομενει τα καπριτσια του μυαλου, και δη του συγκινησιακου του μερους, οταν τοσο η σχεση οσο και τα μελη αυτου του ερωτα βυθιζονται στην κολασμενη κριση των αλλων εν μεσω νομικων κανονων χριστομιμητων συμπεριφορων τε και συμβολισμων που προσπαθουν να εξοντωσουν καθε διαφορομορφικο [sic]. Ο Καμυ μαλιστα, στο σημειο εκεινο που οι Μουσες τον παρασερνουν στον θεϊκο τους οιστρο και ξεχναει για λιγο εναν Πλωτινο παστωμενο με μπολικη χριστιανικη ηθικη που λειτουργει για τον μονοθεϊσμο σε ανατολη και δυση καπως σαν την γεφυρα που εχτιζε ο μεγαλος Περσης αυτοκρατορας πριν ξαμοληθει ιμπεριαλιστικα προς τα Ελληνικα φυλα των μεσογειων λαων, εχει δικιο να προβαλλει τον παραλογο ανθρωπο ως τον μονο τυπο ανθρωπου που απανταει στο αιτημα του θανατου ως στρουθοκαμηλος που χωνει την κεφαλα της στην γη γιατι ετσι νιωθει οτι κρυβεται. Αυτος ειναι αλλωστε  κι ο μονος τροπος που μπορει να το επιλυσει σχηματικα πλην ομως ανευ φυσικης επιβεβαιωσης στην απαιτηση του δογματος του. Εξου και παραδεισος. Το παρα το ειδεναι. Ο παραλογισμος αυτος ενισχυεται απο τα γεγραμμενα  στατιστικα και εξ ορισμου εμπειρικα συμπερασματα της σαρτρικης μηχανικης του υπαρξισμου. Κι οταν οι ερωτηματοθεσιες της κακης πιστης που ειναι καταδικασμενες να χασουν το μετρημα των αλληλοδιαδοχων τους μια μερα, παψουν να συλλογιζονται το ρυθμο των αρνησεων και της δυσπιστιας τους, οι ερωτευμενοι εχουν κιολας κερδισει τον απαραιτητο θανατο τους. Ετσι, αν πιασουμε εναν αλλον ακατανοητο και καταραμενο, η πιστη του Dangerman για τις λεξεις φερ’ειπειν, και δη ως μεσο προς την απαντηση,  ειναι μια αναγκαιοτητα πανω στην τεχνη της παρηγοριας. Το ιδιο και η απο αιωνων απολογητικη σταϊνερικη σιωπη του Ποιητη που κρυφομιλαει επι ματαιω για λογαριασμο της ιουδαϊκης παραδοσης, και ομολογουμενως με τον πιο ομορφο και ουσιωδως εξελληνισμενο, λογο, που εχει να επιδειξει η μονοθεϊστικη ματαιοδοξια, μετα το Ασμα Ασματων. Δεν εχει σημασια ενα γεγονος παρα μοναχα τη στιγμη που βιωνεται. Κι αυτο πληρωνουν κι εκει δοκιμαζονται ολοι και ολα. Στις συνεπειες μιας ανακλαστικης πραξης των στοχασμων που ελλοχευουν πισω απο το δογμα των «προτασεων» τους. Κατι που η  ψυχαναλυση στα πρωτα της ανυποψιαστα βηματα, τον καιρο που η εποχη του Φροϊντ διακατεχοταν απο το εξ ολοκληρου νετερμινιστικο μηχανιστικο πνευμα των πρωτων φυσικων προσεγγισεων περι πραγματικοτητας, της Νευτωνειας φυσικης, της λεγομενης απωθησης του φαντασιακου, του διωγμου δηλαδη και συναμα την καταστροφη της libido ακομα και με την ενοχοποιηση του ιδιου του ΠΑΝσεξουαλικου ονειρου. Τα γεγονοτα, οι λεπτομερειες των συμφορων ενος ζευγους, δηλαδη μεσα στο υλικο στο οποιο ολοι οι ερωτευμενοι θα εντασσονται και θα παραδοπιστουν αντλωντας την ηδονη τους με προσωπικο κοστος, στο τριμελες ορκωτο δικαστηριο της φυσικης ετερονομιας με προεδρο την ηθικη, λογιστη της ποινης το ειδος της «αμαρτιας», και εκτελεστικο οργανο αυτων την παραδειγματικη ποινικη τιμωρια στα καζανια του Σατανα,  ειναι απλα το πετασμα που κρυβει την ουσια της καρδιας του μονοθεϊσμου. Σε μια σχετικη καταγραφη απο το βιβλιο του Μ. de Certeau, La Posession de Loudun (Ο Δαιμονισμος του Λουντυν) πανω σε «χριστιανικα» συμβαντα του 17ου αιωνα στην μετα-αναγεννησιακη Γαλλια, τρεις μολις αιωνες απο την επισημη ληξη του χριστιανικου ελληνικου μεσαιωνα της Nova Roma που σημερα αποκαλουμε εν αγνοια μας ως Βυζαντιο, εκεινης δηλαδη της αδιανοητα απανθρωπης φασιστικης και εγκληματικης περιοδου στην ανθρωπινη ιστορια, διαβαζουμε λογου χαρη: «Η ηγουμενη ηταν ξαπλωμενη με το κερι αναμμενο. […] ενιωσε ενα χερι, χωρις να δει τιποτε, να κλεινει το δικο της, και της αφησε τρια αγκαθια λευκανθου[…]. Η εν λογω ηγουμενη και αλλες μοναχες, αφου δεχτηκαν αυτα τα αγκαθια ειχαν νιωσει παραξενες αλλαγες στο σωμα τους […] τετοιου ειδους που καμμια φορα, εχαναν καθε αντιληψη και τις διαπερνουσαν μεγαλοι σπασμοι που εμοιαζαν να οφειλονται σε μη φυσιολογικα αιτια.» Φυσικα, η μορφη του διαβολου, η τρομερη του εικονα που επιβληθηκε απο τον ολιγαρχη νομοθετη, παρουσα και σαφως διακριτικη διαγραφηκε. Στην περιγραφη υπαρχουν αισθησεις, η μεταβιβαση ενος αντικειμενου,διαφορες και παραξενες αλλαγες στο σωμα. Δεν υπαρχει σεξουαλικη κατοχη, μονο αυτη η υπουλη διεισδυση των εξισου παραξενων αισθησεων στο σωμα. ‘Η ακομη το αλλο, που βρισκουμε στο βιβλιο του Μ. de Certeau, «Την ιδια μερα που εξομολογηθηκε, η αδελφη Ανιες, η δοκιμη ουρσουλινα, καταληφθηκε απο τον διαβολο». Και να με ποιον τροπο εγινε ο δαιμονισμος: » Το αντικειμενο της γητειας ηταν ενα μπουκετο λευκα ροδα που βρεθηκε σε καποιον οροφο του κοιτωνα. Η ηγουμενη, αφου το μαζεψε, το μυρισε, οπως εκαναν και αλλες μετα απο εκεινην, που ολες δαιμονιστηκαν αμεσως. Αρχισαν να φωναζουν και να ζητουν ολες τον Γκραντιε, που τοσο τον ειχαν ερωτευθει που ουτε οι αλλες μοναχες ουτε και κανεις αλλος δεν μπορουσε να τις συγκρατησει. Ηθελαν να πανε να τον βρουν και για να το κανουν ανεβαιναν και κατεβαιναν και ετρεχαν με τις νυχτικιες τους στις στεγες του μοναστηριου και στα δεντρα κρεμονταν απο τις ακρες των κλαδιων. Εκει, με τρομερες κραυγες, υπεμεναν το χαλαζι, την παγωνια και την βροχη, τεσσερεις με πεντε μερες, χωρις να τρεφονται».   Απο ετουτο το σημειο ξεκιναει η συγχυση που γραμματολογικα συνυφαινεται σε συγχιση, ενα σφαλμα στην οποια υπεπεσε η γαλλικη λογοτεχνια αντλωντας εξισου απο μια περιορισμενη αισθητικη της τεχνης του φετιχισμου, φιλοσοφικα σκευασματα  αισθητικου γνωστικισμου που προοριζονταν για να χωρεσουν ολοκληρη τη κοινωνια των ανθρωπων, μεταρρυθμιζοντας την χριστιανικη ηθικη με καθε τροπο.  Ειναι και το μοναδικο λαθος του Μπωντλαιρ σε οτι αφορα τη στρατηγικη σχεση αισθητικης και Τεχνης σε σχεση με την μανιχαϊστικη ηθικη που τοσο τον εθετε στο περιθωριο της εποχης του εξαλλου. Το κρυφο δεν ειναι ερωτισμος αλλα υπεκφυγη της φαντασιωσης κι ο ερωτας δεν ειναι αλλο απο την αποκαλυψη της καρδιας μας, στη μετατροπη του ερωτιδεα σε ερωτικου ανθρωπου που πραγματωνεται, ως ειδικο μερος μιας παγκοσμιας κοινωνιας της πολλαπλοτητας. Ετσι ο ερωτας που κρυβεται εξυπηρετει μοναχα την επιταχυνση της φθορας και ειναι μια τυπικη διαδικασια της πολυ βολικης – και μαλιστα εξουσιαστικα βολικης διαδικασιας – της ταπεινοτητας και τιποτα αλλο. Ωστοσο ο ερωτας αρχιζει λιγο αργοτερα-δεν θα πω ο πραγματικος ερωτας, ουτε ο φανταστικος ερωτας, ουτε ο απολυτος οπως τον μακαριζε ο Νιτσε, ουτε ο λιγοτερο σημαντικος -αυτος ο ερωτας συμβαινει σαν ερωτας μετα τον κομβο οπου σφιχταγκαλιαζονται οι ενοχες με τις συμφορες, τους αρνητισμους, τα ψευδη, τις απατες, τις δικαιολογιες και τις γλισχρολογιες, τις ανημποριες  και τα λοιπα δεινα του χωρισμου που επιφερει στο συλλογικο η ηθικη του «ετσι πρεπει να ειναι τα πραγματα συμφωνα με την παλαια διαθηκη». Θα μπορουσαμε να διαπιστωσουμε οτι ο ερωτας ειναι μια υπερβαση που δεν πειθαναγκαζεται να συμβει αλλιως ο ερωτας υποβιβαζεται την ιδια στιγμη σε απλο καταναλωτικο ειδος. Βεβαιως δεν εχει τιποτα κακο ο ανεραστος σεξουαλισμος μιας εμπορικης συναλλαγης  αλλα και κανεναν απολυτως στοχασμο εξω απο τα απελευθερωτικα ορια της τοποσημασμενης εμμενειας αυτου του ενεργηματος στοχασμου, του να δωρηθεις για μια και μονη φορα, ισως, σε εναν ξενο, με χρηματικο αντιτιμο, στο ονομα της Αφροδιτης. Και παλι Οχι. Με το πορνο ή το κιτς ως μαζικη κουλτουρα της καταναλωσης, ασχολουνται αλλοι πιο ειδικοι και πιο ταλαντουχοι απο εμενα σ’ αυτο το θεμα. Προκειται σαφως για ολους οσοι ιστορικα αποδομηθηκαν απο τα μυστηρια της ηδονης της Κυπριδας Θεας, και εντελως ανυποψιαστα εν μεσω κορυφωσης του Χειμερινου Ηλιοστασιου σου ευχουν τα φασιστικα και σεξιστικα απο καθε αποψη «καλα Χριστουγεννα».

About giorgos kallergis

nulla dies sine linea
Aside | This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s